Κυριακή, 13 Μαΐου 2012

Το ρεαλιστικό μοντέλο

Μία από τις αγαπημένες ασχολίες των Ελλήνων ήταν ανέκαθεν η ανακάλυψη της – νέας – κότας με τα χρυσά αυγά, του νέου δηλαδή «μαγικού» τρόπου για εύκολο και γρήγορο πλουτισμό. Ο τομέας της γεωργίας δε θα μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση με αποτέλεσμα το τελευταίο διάστημα να βομβαρδιζόμαστε με πληθώρα προτάσεων, που έχουν όλες το περιτύλιγμα της «πρότασης εξόδου από την κρίση». Γκότζι, ιπποφαές, μύρτιλλο, σαλιγκάρια (το trend της εποχής) και διάφορα άλλα. Ακούγονται ωραία. Εναλλακτικές προσοδοφόρες καλλιέργειες. Μπορούμε, όμως, να μιλάμε για εναλλακτικές καλλιέργειες όταν ακόμα δεν έχουμε στήσει ένα υποτυπώδες και στοιχειωδώς επικερδές μοντέλο ανάπτυξης για τις συμβατικές;

Να ξεκαθαρίσω ότι δεν έχω τίποτα εναντίον των συγκεκριμένων καλλιεργειών και εννοείται ότι υπό προϋποθέσεις, όλες τους είναι ιδιαίτερα επικερδείς. Άλλο όμως αυτό κι άλλο να προβάλλονται σε τέτοια συχνότητα και με τέτοια έμφαση, λες και είναι το κλειδί για την ριζική ανανέωση του αγροτικού ζητήματος και της ελληνικής γεωργίας.

Πραγματικά ποιος θεωρεί ότι, σε μια χώρα που εισάγει περίπου το 75% των απαιτούμενων γεωργικών προϊόντων, η λύση μπορεί να είναι οι εξειδικευμένες, επίπονες και απαιτητικές καλλιέργειες με το πολύ συγκεκριμένο αγοραστικό κοινό; Είναι πραγματικά αυτή η εθνική στρατηγική που ψάχνουμε για την ελληνική γεωργία που έχει αποπροσανατολιστεί πλήρως από την κλασσική έννοια της παραγωγής; Όχι βέβαια. Οι λύσεις πρέπει να αναζητηθούν στους πλέον  βασικούς τομείς της οργάνωσης της αγροτικής παραγωγής και όχι στα τελευταία στάδια επιλογής καλλιεργητικού προσανατολισμού. Πρόκειται για μια πολύ μεγάλη συζήτηση και η αναφορά στο γκότζι και το μύρτιλλο απλά δίνει το έναυσμα για τους σχετικούς προβληματισμούς.

Οποιοσδήποτε ασχολείται με την αγροτική παραγωγή, είτε νέος είτε παλαιότερος, οφείλει να συνειδητοποιεί ότι είναι πρωτίστως επιχειρηματίας και σ’αυτό το πλαίσιο να τηρεί μια από τις βασικές αρχές της επιχειρηματικότητας, δηλαδή πως πριν από οτιδήποτε άλλο οριοθετούμε το αγοραστικό κοινό (target group) στο οποίο απευθυνόμαστε. Με βάση τη συγκεκριμένη λογική, εύκολα κατανοεί κανείς πόσο τραγικό είναι το να ενδιαφέρεται κάποιος για τις προαναφερθείσες εναλλακτικές καλλιέργειες χωρίς καν να έχει εξετάσει το που μπορεί να τις διαθέσει, αναρωτώμενος ταυτόχρονα για την ύπαρξη συνδεδεμένης ενίσχυσης σαν να πρόκειται να καλλιεργήσει σκληρό σιτάρι. Το συγκεκριμένο παράδειγμα είναι ενδεικτικό του αποπροσανατολισμού που έχει υποστεί η επιχειρηματικότητα του Έλληνα αγρότη και πρέπει τουλάχιστον οι νεότεροι σε ηλικία να αλλάξουν άμεσα νοοτροπία.

Η παράθεση αυτών των σκέψεων δεν έχει σκοπό την επεξήγηση ενός νέου παραγωγικού μοντέλου αγροτικής ανάπτυξης. Κάτι τέτοιο απαιτεί πολλές σελίδες επιστημονικής ανάλυσης και ξεφεύγει από τους σκοπούς αυτού του άρθρου. Θα μπορούσε να πει κανείς ότι δεν ψάχνουμε να βρούμε τι θα κάνουμε αλλά ψάχνουμε και ορίζουμε αυτά που δεν πρέπει να κάνουμε. Σε κάθε περίπτωση η άσκηση επιχειρηματικότητας στον αγροτικό τομέα περιέχει τα παρακάτω στάδια:

Α) Αποφασίζω, Β) Σπορά, Γ)Καλλιέργεια, Δ)Συγκομιδή, Ε)Διάθεση.

Η συγκεκριμένη δέσμη ενεργειών είναι αυτή η οποία θα παράγει πλούτο και προοπτική για τον αγρότη και ο ίδιος του οφείλει να εστιάσει σε αυτές, ανεξάρτητα από την ύπαρξη κρατικής ενίσχυσης. Να τονιστεί σ’αυτό το σημείο ότι με τον όρο κρατική ενίσχυση, δεν εννοούμε τα επιδοτούμενα προγράμματα τα οποία υπό προϋποθέσεις αποτελούν εξαιρετικό εργαλείο βελτίωσης και προσαρμογής μιας απαιτητικής γεωργικής εκμετάλλευσης.

Όπως γίνεται κατανοητό, η πιο κρίσιμη ενέργεια από τις προαναφερθείσες είναι η διάθεση. Η εύρεση της αγοράς και η πώληση του προϊόντος καθεαυτού, είναι βασικά στοιχεία που εμπεριέχουν την όλη έννοια της επιχειρηματικότητας. Η διάθεση της υψηλής ποσότητας σε συνδυασμό με την υψηλή ποιότητα. Η εφαρμογή ενός στρωμένου επιχειρηματικού μοντέλου που σε βάθος χρόνου θα ελαττώσει σε μεγάλο βαθμό το πρόβλημα-μάστιγα της ελληνικής γεωργίας, των προϊόντων που σαπίζουν στις αποθήκες με τους αγρότες να αδιαφορούν λόγω της είσπραξης των κοινοτικών επιδοτήσεων. Το μέλλον θα δείξει αν η οικονομική κρίση από την οποία δοκιμάζεται η χώρα μας, αποτελέσει εφαλτήριο για την εφαρμογή ενός τέτοιου μοντέλου ανάπτυξης της γεωργίας.

Χαράλαμπος (Μπάμπης) Καλογιάννης
Γεωπόνος MSc
Σύμβουλος Γεωργικών & Κτηνοτροφικών Εκμεταλλεύσεων

*Αναδημοσίευση από το Liberals Cafe.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου